Ân oán tình thù của thế hệ trước cứ để kết thúc ở thế hệ trước đi.

Cư Tục là một đứa trẻ tốt, không cần thiết phải để con bé gánh vác tội lỗi và sự hổ thẹn không thuộc về mình.

Tôi lấy một chiếc máy tính xách tay từ trong phòng ra: “Trước đây mẹ không mấy khi kể cho con nghe chuyện của chú ấy, hôm nay để mẹ cho con xem những bức ảnh ngày xưa của chúng ta nhé!”

Cư Tục nói: “Chiếc máy tính này cũ quá, còn khởi động được không ạ?”

Tôi nói: “Đương nhiên là được rồi, mẹ dùng rất cẩn thận, đây là đồ chú ấy ngày xưa đi du học Mỹ đã đặc biệt mang về cho mẹ đấy.”

“Chú ấy cũng từng đi du học Mỹ ạ?”

“Đúng vậy, năm đó anh ấy thi đại học chỉ kém chú Cao Văn của con vài điểm, là đỗ đại học công lập Ivy League đấy.”

Cư Tục hỏi: “Thế mẹ thi được bao nhiêu điểm ạ?”

“Ưm, mẹ học không giỏi, chỉ đậu đại học Vân Nam… Thôi, máy tính khởi động xong rồi.”

Trong máy tính lưu trữ những bức ảnh tôi đã thu thập lại từ nhiều nơi.

Ngày xưa không có điện thoại di động, nhà bình thường muốn chụp ảnh thì hoặc là mua máy ảnh phim, hoặc là đến tiệm chụp ảnh.

Mở bức đầu tiên, là một bức ảnh cũ đầy dấu ấn thời gian, là ảnh tôi chụp lúc trăm ngày do bố bế đi chụp.

Tôi vừa khóc xong, trên tay ôm một quả táo lớn.

Để chụp được bức ảnh này, ông ấy còn bị mẹ tôi mắng một trận.

Mẹ tôi nói ông ấy bày vẽ lãng phí tiền bạc, ảnh chụp xong ông ấy không dám mang về nhà, bèn nhờ bố Yến đi lấy, mẹ Yến kẹp ảnh trăm ngày của tôi bên cạnh ảnh trăm ngày của Yến Lạc.

Cư Tục chỉ vào ảnh của tôi cười: “Mẹ ơi, đây thật sự là mẹ sao? Sao mà xấu thế ạ?”

Tôi nói: “Đừng cười mẹ, hồi bé con trông cũng giống mẹ thôi.”

Cư Tục nói: “Không thể nào! Con từ nhỏ đã xinh đẹp rồi! Con đã xem ảnh rồi mà!”

Tôi nói: “Lúc con chụp ảnh đã lớn phổng phao trông xinh đẹp rồi, chứ lúc mới sinh ra xấu xí đến mức… chỉ có bố con là xem con như bảo bối, không tin thì con hỏi bà ngoại xem.”

Cư Tục ôm gối ôm cười khúc khích.

Chỉ cần tôi nói “hỏi bà ngoại con ấy”, là con bé biết tôi không nói đùa.

Tiếp tục nhấp xuống, tôi và Yến Lạc dần dần lớn lên, quần áo trên người dần có sự phân biệt giới tính.

Tôi đứng trước ống kính, giơ tay làm dáng kéo rồi lại buông xuống, tóc dài rồi lại ngắn rồi lại dài, mẹ Yến đã dùng máy may và những mảnh vải vụn làm cho tôi rất nhiều kẹp tóc.

Cùng với sự phổ biến của điện thoại di động, cảnh chụp ảnh ngày càng đời thường, tư thế ngày càng thoải mái, ảnh chụp chung của tôi với gia đình họ Yến cũng ngày càng nhiều.

Tôi cũng có ảnh học Thủy Thủ Mặt Trăng biến thân ở nhà họ Yến, chiếc nơ trước ngực là váy của mẹ Yến sửa lại, vương miện mặt trăng trên trán là bố Yến cắt bằng bài tú lơ khơ, vị trí viên hồng ngọc là một lá bài rô.

Khi lật đến bức ảnh chụp chung ở sân bay tiễn anh Khởi đi du học, Cư Tục vừa nhìn đã nhận ra ngay: “Bác trai! Tóc của bác sao mà buồn cười thế ạ?”

Tôi nói: “Thợ cắt tóc là một tay mơ.”

Lật đến ảnh của chị gái tôi và bố tôi, Cư Tục nhìn thêm một lát rồi nói: “Ông ngoại thích cười, bác gái cả không thích cười, bác ấy có phải rất không vui không ạ?”

Tôi nói: “Chắc là vậy.”

Chị gái không thích cười, tuy một phần là do tính cách, nhưng không thể phủ nhận, sự xuất hiện của tôi đã đảo lộn cuộc sống của chị ấy.

Trước đám cưới đó, tôi và Yến Lạc đã chụp rất nhiều ảnh.

Sau đám cưới, mọi thứ dừng lại đột ngột.

Anh ấy không bao giờ chụp ảnh nữa, chỉ thỉnh thoảng xuất hiện trong ống kính của người khác như một vật trang trí được trang bị đầy đủ.

Cư Tục tự mình đưa tay nhấp vào các nút tiến/lùi, lặng lẽ nhìn những bức ảnh ngày xưa của Yến Lạc.

Vừa nhìn, con bé vừa khóc, rồi quay người lao vào lòng tôi: “Mẹ ơi, con xin lỗi… Chú ấy luôn đối xử rất tốt với con… Con… con lại quá đáng với chú ấy…”

Tôi nhẹ nhàng vỗ lưng con bé: “Không sao đâu, chú ấy không trách con đâu, chú ấy đã từng nói từ rất lâu rồi, coi con như con gái ruột của mình.”

Cư Tục ngẩng đầu lên, mắt đẫm lệ: “Mẹ ơi, mẹ và chú ấy có phải sắp kết hôn rồi không? Con sau này… có phải sẽ phải đổi cách gọi chú ấy là bố không ạ?”

Tôi lau mặt cho con bé: “Tục Tục à, mẹ sẽ không ép con đổi cách gọi đâu, con chỉ có một người bố thôi. Kết hôn hay không, đổi cách gọi hay không, những thứ này đều là phù phiếm, chúng ta không để tâm, hai người chỉ cần tâm đầu ý hợp là đủ rồi.”

Cư Tục gật đầu, hỏi: “Vậy mẹ có biết bây giờ chú ấy đang nghĩ gì không ạ?”

“Không biết.”

Con bé nói: “Hai người không phải là tâm đầu ý hợp sao?”

Tôi nói: “Cái đó là thần giao cách cảm!”